Chọn đầu báo khói hay đầu báo nhiệt

TÓM TẮT 30 GIÂY

Đầu báo khói hợp khu vực sạch: phòng ngủ, văn phòng, hành lang.
Đầu báo nhiệt hợp nơi nhiều khói, bụi, hơi: bếp, gara, xưởng.
Gara ô-tô dạng kín còn phải đo nồng độ khí CO theo QCVN 13:2018/BXD. Xem quy định đầu báo khí CO: khi nào bắt buộc, khi nào chỉ được phép.

Hệ thống báo cháy có hai loại cảm biến thường gặp nhất: “Đầu báo khói” và “Đầu báo nhiệt“. Sáu tiêu chí dưới đây giúp chọn loại phù hợp cho từng khu vực.

Table of Contents

1. Căn cứ vào loại đám cháy có thể xảy ra

Loại đầu báo	Hợp với đám cháy	Ngưỡng kích hoạt
Đầu báo khói	Cháy âm ỉ: nhiều khói, ít nhiệt. Phản ứng nhanh với loại cháy này.	Cảm biến khói quang điện báo khi nồng độ khói vượt 6% ở điều kiện tiêu chuẩn. Ngưỡng này đổi theo tốc độ gió tại điểm lắp.
Đầu báo nhiệt	Cháy phát triển nhanh, nhiệt độ cao.	Báo khi nhiệt độ không khí chạm 54 độ C, hoặc tăng bất thường quá 8 độ C trong một phút.

2. Căn cứ vị trí lắp đặt

Đầu báo khói hợp không gian sống và văn phòng, nơi cần phát hiện sớm. Trong không gian kín, đầu báo khói phản ứng nhanh hơn đầu báo nhiệt.
Không gian mở có luồng không khí lưu thông cần cân nhắc loại khác, như đầu báo cháy video hoặc đầu báo tia chiếu.
Đầu báo nhiệt hợp nhà bếp và môi trường công nghiệp. Ở đó đầu báo khói có thể báo giả do hương trầm, hơi nước hoặc khói nấu ăn.

3. Xét khả năng gây cảnh báo giả

Loại đầu báo	Ưu điểm	Nhược điểm
Đầu báo khói	Phát hiện cháy nhanh hơn đầu báo nhiệt.	Có thể báo giả do hơi nước, khói nấu ăn hoặc bụi. Với đám cháy ít khói, đây là điểm yếu của cảm biến khói.
Đầu báo nhiệt	Ít báo giả hơn, vì chỉ phản ứng với nhiệt độ tăng.	Phản ứng chậm hơn, vì nhiệt độ phải tăng tới ngưỡng hoặc tăng đủ nhanh.

4. Kết hợp hai loại cảm biến

Môi trường có khói hoặc bụi thường dùng kết hợp cả hai loại đầu báo. Có hai cách làm.

Hai kênh riêng. Một kênh chỉ lắp đầu nhiệt, một kênh chỉ lắp đầu khói. Lập trình tủ trung tâm báo cháy chỉ phát cảnh báo khi cả hai kênh cùng báo. Phương án này thường dùng trong hệ thống báo cháy và điều khiển xả khí chữa cháy.
Đầu báo khói nhiệt kết hợp. Dùng loại đầu báo khói nhiệt kết hợp. Một đầu có cả hai cảm biến và chỉ báo khi hai cảm biến cùng kích hoạt. Ưu điểm: giảm báo giả. Nhược điểm: giá khá cao, thời gian đặt hàng kéo dài vì thường không có hàng stock sẵn.

5. Diện tích cần bảo vệ

Loại đầu báo	Diện tích bảo vệ ở độ cao lắp 3,5 mét (TCVN 7568-14:2025)
Đầu báo khói	Tối đa 80 m2
Đầu báo nhiệt	50 m2

Vị trí lắp càng cao thì diện tích bảo vệ càng thu nhỏ. Lắp đầu báo khói ở điểm cao nhất trên trần, vì khói tụ lại ở đó.

6. Đầu báo khói không dây hay thiết bị có dây truyền thống?

Không gian có nhiều lưới thép, khung thép, kết cấu thép hoặc dây cáp điện động lực dễ gây nhiễu. Nên chọn thiết bị báo cháy dùng dây dẫn tín hiệu.
Công trình dân dụng và thương mại nên chọn thiết bị báo cháy không dây. Chức năng và chất lượng như nhau. Thiết bị không dây tiết kiệm thời gian lắp đặt, giảm chi phí vận hành và bảo trì.

LƯU Ý
Chọn loại đầu báo theo tính chất khu vực để phát hiện sớm và hạn chế báo giả.