TÓM TẮT 30 GIÂY

Báo cháy không dây dùng sóng radio nối cảm biến và thiết bị phụ trợ, không cần dây nguồn hay dây tín hiệu.
TCVN 7568-14:2025 công nhận thiết bị không dây như thiết bị thông thường. Công trình thuộc diện thẩm duyệt dùng thiết bị không dây hay có dây đều được, nếu đã có giấy chứng nhận và tem kiểm định.
Tủ WCP-1 kết nối tối đa 160 thiết bị địa chỉ, bán kính 20 mét.

Báo cháy không dây là giải pháp công nghệ cao, nâng cấp từ hệ thống báo cháy truyền thống. Giải pháp dùng công nghệ không dây để phát hiện và cảnh báo nguy cơ cháy. Sóng tần số radio liên kết các cảm biến khói, nhiệt và thiết bị phụ trợ khác, nên không cần dây dẫn nguồn hay dây dẫn tín hiệu.

Xem đầy đủ thiết bị báo cháy không dây FireSmart tại danh mục Báo cháy không dây. Muốn xem tổng quan cả hệ thống báo cháy (có dây lẫn không dây), đọc Hệ thống báo cháy là gì? Cấu tạo, phân loại và cách chọn đúng.

Table of Contents

Các tiêu chuẩn Việt Nam và tiêu chuẩn quốc tế về HỆ THỐNG BÁO CHÁY KHÔNG DÂY

Trước năm 2021, tiêu chuẩn Việt Nam chưa công nhận hệ thống báo cháy không dây. Bản sửa đổi TCVN 7568-14:2025 đã định nghĩa rõ các thiết bị báo cháy không dây. Tiêu chuẩn này công nhận chúng tương tự các thiết bị báo cháy thông thường.

Đến năm 2023, Bộ Khoa học và Công nghệ ban hành thêm TCVN 3890:2023 và TCVN 7568 – phần 25. Hai tiêu chuẩn này bổ sung quy định về trang bị, yêu cầu kỹ thuật và phương pháp thử đối với báo cháy không dây.

Tại Mỹ, bộ tiêu chuẩn NFPA 72 công nhận thiết bị báo cháy không dây đảm bảo chính xác chức năng báo cháy và thông tin liên lạc khẩn cấp. NFPA 72 bao gồm cách sử dụng, lắp đặt, kiểm tra, thử nghiệm và bảo trì hệ thống. Hiệp hội Phòng Cháy Chữa Cháy Quốc gia Hoa Kỳ thiết lập tiêu chuẩn này. Tham khảo thêm: Thiết Kế Hệ Thống Báo Cháy Theo Tiêu Chuẩn NFPA 72.

Tiêu chuẩn Châu Âu EN 54 – phần 25 tương đương tiêu chuẩn quốc tế ISO 7240. Tiêu chuẩn này cũng đánh giá thiết bị không dây và có dây hiệu quả như nhau. Chỉ khác một số yêu cầu kỹ thuật về đường truyền và nguồn năng lượng.

LƯU Ý
Công trình thuộc diện thẩm duyệt theo Nghị định 136/2020/NĐ-CP dùng thiết bị không dây hay có dây đều như nhau. Điều kiện: thiết bị đã có đầy đủ giấy chứng nhận và tem kiểm định chất lượng của cơ quan quản lý nhà nước.

Hoạt động của hệ thống báo cháy sử dụng đường truyền không dây

Hệ thống báo cháy không dây nối tủ trung tâm báo cháy với các thành phần bằng tín hiệu không dây. Các thành phần gồm đầu báo khói, đầu báo nhiệt, nút nhấn báo cháy khẩn cấp, chuông báo cháy và đèn báo cháy. Chúng giao tiếp với bảng điều khiển trung tâm qua các giao thức truyền thông. Chúng liên tục truyền nhận tín hiệu về trạng thái của các thiết bị trong hệ thống.

Người dùng không cần được đào tạo trước vẫn có thể tự lắp đặt hệ thống theo tài liệu hướng dẫn. Công trình cao tầng hoặc thuộc diện quản lý của cảnh sát PCCC cần có bản thiết kế kỹ thuật. Công trình đó cũng cần tài liệu thuyết minh thiết kế hệ thống báo cháy trước khi lắp đặt. Kỹ sư có chứng chỉ hành nghề thiết kế về PCCC phải thực hiện các tài liệu này.

Các trạng thái thường gặp nhất:

Trạng thái hoạt động bình thường
Mất đầu báo hoặc đầu báo không hoạt động
Lỗi tiếp địa
Lỗi nguồn AC hoặc lỗi nguồn DC
Cảnh báo khói vượt ngưỡng an toàn
Cảnh báo nhiệt vượt ngưỡng hoặc đang gia tăng bất thường

Nguyên lý hoạt động và sơ đồ bố trí thiết bị

Hệ thống báo cháy không dây FireSmart sử dụng chuẩn truyền thông ZigBee.
Tủ trung tâm WCP-1 kết nối trực tiếp với các đầu báo khói, nhiệt không dây và/hoặc module định địa chỉ. Thiết bị lắp trong bán kính 20 mét, xuyên qua 2 sàn bê tông hoặc 3 tường gạch xây.
Tủ trung tâm WCP-1 kết nối tối đa 160 thiết bị địa chỉ. Tủ lắp được với nhiều loại thiết bị cảnh báo thông qua các module giám sát.
Hai thiết bị bất kỳ trong hệ thống tự động kết nối với nhau ở khoảng cách 20 mét. Tín hiệu xuyên qua sàn bê tông, tường gạch xây hoặc vách kính.
Đầu báo ở xa tủ trung tâm tự động kết nối đến hộp tổ hợp gần nó nhất. Hộp tổ hợp này làm bộ lặp, chuyển tiếp tín hiệu từ đầu báo về tủ trung tâm.
Các thiết bị trong network tự động kết nối, không cần định tuyến đường truyền.
Hộp tổ hợp ở xa hơn truyền tín hiệu trong network. Các hộp tổ hợp khác nhận tín hiệu này và truyền về tủ trung tâm.
Khu vực không cần chuông – đèn – nút nhấn có thể dùng module WBM làm bộ lặp tín hiệu. Module nhận tín hiệu từ đầu báo và truyền về trung tâm qua network.

Tính ưu việt và lợi ích so với các thiết bị có dây thông thường

Báo cháy không dây có nhiều ưu điểm hơn hệ thống báo cháy truyền thống. Đây là giải pháp ưu tiên cho nhiều tòa nhà dưới 10 tầng và các cơ sở đã xây từ trước, đang hoạt động.

Lắp đặt linh hoạt. Không cần chạy dây dẫn, cắt tường, đục trần. Thi công nhanh hơn, nhà sạch sẽ, và tiết kiệm đến 90% chi phí nhân công lắp đặt.
Dễ mở rộng, di dời. Khi bố trí lại không gian ngăn chia các phòng hoặc khu chức năng, bạn mở rộng hoặc di dời thiết bị dễ dàng.
Tích hợp cao. Báo cháy không dây kết nối kỹ thuật số với các hệ thống an ninh khác trong tòa nhà, tạo thành hệ thống an toàn tổng thể. Công nghệ không dây giảm gián đoạn vận hành, giúp hệ thống BMS, hệ thống kỹ thuật và cơ điện khác phản ứng nhanh, đáng tin cậy khi có cháy.
Theo dõi và bảo trì thuận tiện. Công nghệ số 4.0 cho phép kiểm tra từ xa và báo sớm tình trạng pin hay hỏng hóc. Nhờ đó hệ thống giữ hiệu suất tối ưu và an toàn liên tục. Hệ thống có dây thông thường không làm được điều này online.

Những thành phần cơ bản của một hệ thống báo cháy không dây

Bạn lập trình các thành phần qua phần mềm trên tủ trung tâm báo cháy. Việc này gồm định địa chỉ, đặt tên gợi nhớ và kết nối thành hệ thống hoàn chỉnh. Xem hướng dẫn kết nối và cài đặt tại đây.

Thành phần	Vai trò và thông số
Đầu báo khói không dây	WSD-1 là đầu báo khói quang học địa chỉ. Cảm biến quang nhạy với các sản phẩm sinh ra khi cháy, gây ảnh hưởng đến sự hấp thụ hoặc tán xạ bức xạ. Thiết kế giúp phát hiện nhanh đám cháy lớn hay đám cháy âm ỉ, và giảm báo động giả. Pin tích hợp dùng được hơn 03 năm ở trạng thái không báo động. Sau 03 năm cần thay pin mới một lần. Khoảng 2 tháng trước khi hết pin, đầu báo phát tín hiệu ánh sáng và âm thanh báo pin yếu.
Đầu báo nhiệt không dây	WHD-1 là đầu báo nhiệt gia tăng địa chỉ với cảm biến nhiệt điện tử. Thiết kế giúp phát hiện nhanh nhiệt độ từ đám cháy và giảm báo động giả. Kết nối không dây với tủ trung tâm WCP-1 và tổ hợp chuông đèn nút nhấn FSBML-1. Cảnh báo khi nhiệt độ vượt ngưỡng 54 độ C hoặc gia tăng quá 8 độ C/phút. Lập trình qua tủ trung tâm hoặc dụng cụ cầm tay có nút reset trên mặt tổ hợp. Hoạt động ngay cả khi tủ trung tâm đã ngừng làm việc.
Tổ hợp chuông đèn nút nhấn không dây	Tổ hợp FSMBL-1 gồm còi đèn và nút nhấn báo cháy khẩn cấp. Hộp tổ hợp đã tích hợp pin dự phòng và bộ chuyển nguồn. Khi hoạt động bình thường, thiết bị cần nối nguồn điện 220V AC. Pin sạc đầy khi có điện lưới, và đủ chạy 24 giờ khi mất điện.
Tủ trung tâm báo cháy không dây	Giám sát và điều khiển các thiết bị còn lại trong hệ thống. Người dùng thao tác quản lý và điều khiển tại tủ.