Báo cháy không dây có hợp pháp không? Giấy phép lưu thông & giấy kiểm định

“Giấy phép lưu thông” khác “giấy chứng nhận kiểm định” cũ ở điểm nào?

Thủ tục cấp giấy chứng nhận kiểm định đã bị bãi bỏ (khoản 1 Điều 46 Nghị định 105/2025/NĐ-CP). Về bản chất, cả hai loại giấy đều xác nhận thiết bị đạt yêu cầu kỹ thuật trước khi bán.

Giai đoạn chuyển tiếp song song hai cơ chế (01/7/2025–30/6/2026) đã kết thúc. Việc cấp giấy chứng nhận kiểm định mới và dùng tem theo cơ chế cũ chỉ được thực hiện đến hết 30/6/2026 (khoản 1 Điều 46). Thiết bị đã kiểm định trước đó vẫn dùng được, theo hướng dẫn của Cục Cảnh sát PCCC & CNCH nêu ở phần hỏi đáp bên dưới.

Ai phải xin giấy phép lưu thông — người mua/lắp đặt hay nhà sản xuất/nhập khẩu?

Chỉ tổ chức, cá nhân sản xuất, nhập khẩu hoặc lắp ráp phương tiện PCCC phải xin giấy phép lưu thông và khai báo thông tin sản phẩm. Đại lý, nhà phân phối, người mua và đơn vị lắp đặt không phải tự làm thủ tục này.

Người mua chỉ cần chọn đúng sản phẩm đã có giấy phép lưu thông hợp lệ. Khi cần, người mua yêu cầu bên bán cung cấp số giấy phép và tên cơ quan cấp ghi trên nhãn sản phẩm để đối chiếu.

Thiết bị báo cháy không dây (đầu báo khói, đầu báo nhiệt, tủ trung tâm không dây…) có thuộc diện phải xin không?

Có. Thiết bị không dây không phải ngoại lệ. Nó cùng thuộc Phụ lục V Nghị định 105/2025/NĐ-CP như thiết bị có dây. Phải có giấy phép lưu thông trước khi đưa ra thị trường, thay cho việc công bố hợp chuẩn/hợp quy trước đây (khoản 7 Điều 23). Giấy phép cấp theo mẫu sản phẩm, nên người mua cần biết hai điểm:

• Lô hàng sau được lưu thông tự do, không phải xin lại. Điều kiện: cùng tên gọi, công dụng, nhãn hiệu, kiểu loại, đặc tính kỹ thuật và cùng đơn vị sản xuất/nhập khẩu.
• Khác đơn vị sản xuất/nhập khẩu thì vẫn phải xin phép riêng, dù thông số kỹ thuật giống hệt. Vì vậy hai lô “giống nhau” từ hai nhà nhập khẩu có thể một lô có giấy, một lô chưa có.

Hàng nhập khẩu có chứng nhận UL/FM/VdS/EN nước ngoài thì có phải thử lại theo TCVN không?

Không phải thử lại, nếu kết quả thử nghiệm/chứng nhận do tổ chức đạt chuẩn ISO/IEC 17025 cấp. Đây là điểm mới có lợi cho hàng nhập khẩu so với cơ chế kiểm định cũ.

Doanh nghiệp kê khai theo Mẫu PC19. Hàng được thông quan trước, cấp phép sau, không phải chờ có giấy mới được thông quan. Sau khi được cấp, bắt buộc ghi số giấy phép lưu thông và tên cơ quan cấp trên nhãn sản phẩm.

Thời gian chờ cấp phép thực tế mất bao lâu?

Về lý thuyết đây chỉ là một thủ tục hành chính. Thực tế đang có nút thắt năng lực thử nghiệm. Số đơn vị được chỉ định đánh giá sự phù hợp (do Cục Khoa học, Chiến lược và Lịch sử Công an — V04 — chỉ định) còn rất ít. Thời gian xử lý hồ sơ vì vậy kéo dài từ khoảng 1 tháng lên 3–4 tháng trong giai đoạn hiện tại.

Không có giấy phép lưu thông mà vẫn đưa ra thị trường thì bị phạt gì?

Theo khoản 2 Điều 19 Nghị định 106/2025/NĐ-CP:

Mức phạt: từ 40.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng. Hành vi bị phạt: kinh doanh hoặc đưa vào lưu thông phương tiện PCCC&CNCH, vật liệu, cấu kiện ngăn cháy, chống cháy khi chưa được cấp phép.

Khoản 3 Điều 19 còn quy định biện pháp khắc phục hậu quả: buộc thu hồi toàn bộ phương tiện/vật liệu đã đưa ra thị trường trái phép. Trách nhiệm thuộc về bên đưa hàng ra thị trường (nhà sản xuất, nhập khẩu, người bán). Nhưng việc thu hồi giữa chừng vẫn ảnh hưởng trực tiếp tới người mua đã lắp đặt. Vì vậy nên kiểm tra giấy tờ trước khi chọn nhà cung cấp.

Có đúng là giấy phép lưu thông sắp bị bỏ hẳn không?

Thiết bị đã có giấy chứng nhận kiểm định cũ (trước 30/6/2026) còn dùng được không?

Còn dùng được. Không bắt buộc đổi sang giấy phép lưu thông. Cục Cảnh sát PCCC & CNCH đã hướng dẫn tại hội nghị với Hiệp hội PCCC Việt Nam (18/3/2026). Nội dung đăng công khai ngày 23/3/2026: “Phương tiện đã thực hiện kiểm định thì không phải cấp phép lưu thông về PCCC, CNCH.”

Đây là cơ chế chuyển tiếp một chiều. Hàng cũ có tem kiểm định hợp lệ vẫn được công nhận. Chỉ hàng sản xuất/nhập khẩu mới sau mốc chuyển đổi cần giấy phép lưu thông.

Trước khi chọn mua thiết bị báo cháy không dây, nên kiểm tra gì?

• Hỏi nhà cung cấp: nhãn sản phẩm có ghi số giấy phép lưu thông + tên cơ quan cấp không (hoặc còn tem kiểm định hợp lệ cấp trước 01/7/2025).
• Nếu là model mới vừa nhập khẩu, hỏi rõ thời gian giao hàng dự kiến. Lô hàng đang chờ cấp phép sẽ làm chậm tiến độ lắp đặt.
• Chọn nhà cung cấp minh bạch, sẵn sàng đưa hồ sơ khi được hỏi. Đừng chỉ dựa vào lời quảng cáo.

1️⃣ Người mua/đơn vị lắp đặt thiết bị báo cháy có phải tự xin giấy phép lưu thông không?

Không. Đây là trách nhiệm của nhà sản xuất/nhập khẩu/lắp ráp. Người mua chỉ cần chọn sản phẩm đã có giấy phép lưu thông hợp lệ.

2️⃣ Giấy phép lưu thông có thay thế được thủ tục nghiệm thu PCCC của công trình không?

Không. Hai thủ tục khác nhau. Giấy phép lưu thông áp dụng ở cấp sản phẩm: nhà sản xuất/nhập khẩu xin một lần cho một mẫu sản phẩm. Nghiệm thu PCCC áp dụng ở cấp công trình, sau khi lắp đặt xong. Xem thêm thẩm duyệt & nghiệm thu PCCC hệ thống báo cháy.

3️⃣ Giấy phép lưu thông có sắp bị bãi bỏ hẳn không?

Chưa. Công văn 6135/VPCP-CĐS (27/6/2026) đã dẫn tới Nghị định 347/2026/NĐ-CP, thay giấy phép bằng kê khai Mẫu PC24. Phần này chỉ có hiệu lực khi Luật sửa đổi Luật PCCC và CNCH được ban hành. Đến nay giấy phép lưu thông vẫn áp dụng bình thường.

4️⃣ Không có giấy phép lưu thông mà vẫn bán ra thị trường thì bị phạt bao nhiêu?

Phạt tiền 40–50 triệu đồng với cá nhân (80–100 triệu đồng với tổ chức) theo Nghị định 106/2025/NĐ-CP. Kèm biện pháp buộc thu hồi toàn bộ phương tiện đã lưu thông trái phép.

5️⃣ Hàng nhập khẩu có chứng nhận UL/FM/VdS/EN của nước ngoài có phải kiểm định/thử lại theo TCVN không?

Không phải thử lại, nếu kết quả thử nghiệm/chứng nhận do tổ chức đạt chuẩn ISO/IEC 17025 cấp. Chỉ cần kê khai theo Mẫu PC19 khi làm thủ tục.

Chủ đề: Hệ thống báo cháy — tổng quan